بەپێی ماڵپەڕی زانستی “Verywell Health”، ئەمانە شەش خوی باون کە دەتوانن زیانی گەورە بە جەستە و مێشکت بگەیەنن بەبێ ئەوەی هەستی پێ بکەیت:
1- پشتگوێخستنی ڕاهێنان
زۆرێک لە خەڵک گرنگی بە “ڕاهێنانی ئایرۆبیک” دەدەن، لە کاتێکدا “ڕاهێنانی هێز” گرنگییەکی کەمتری پێ دەدرێت، سەرەڕای ئەوەی ئەم ڕاهێنانانە زۆر پێویستن لەگەڵ هەڵکشانی تەمەندا بۆ پاراستنی تەندروستی و سەلامەتی. کەوتن یەکێکە لە گەورەترین مەترسییەکان کە ڕوبەڕوی بەساڵاچوان دەبێتەوە، و زۆربەی کات بەهۆی لاوازی هێز و هاوسەنگییەوەیە. دەتوانرێت ئەم مەترسییە کەم بکرێتەوە لە ڕێگەی پاراستنی هێزی ماسولکەکان و جوڵە.
2- بەکارهێنانی بەردەوامی مۆبایلەکەت
گەڕانی زۆر لە مۆبایل و بەکارهێنانی شاشە بۆ ماوەیەکی درێژ دەبێتە هۆی ماندوکردنی تەندروستیت بە چەندین شێوە. دەکرێت کاریگەری لەسەر بینینت هەبێت، هەروەها کاریگەری لەسەر تەندروستی دەرونیت هەبێت لە ڕێگەی کەمکردنەوەی سەرنجدان، زیادبونی دڵەڕاوکێ و خەمۆکی، و کاریگەری نەرێنی لەسەر پەیوەندییە کەسی و پیشەییەکانت.
3- پشتگوێخستنی تەندروستی دەرونی (مێشک)
ڕاهێنان و وەرزش تەنها هەنگاو نین بۆ پشتگرتن لە بەساڵاچونی تەندروستی، بەڵکو پێویستت بە پاراستنی تەندروستی دەرونی و مێشکیشت هەیە. پاراستنی تەندروستی دەرونی بریتییە لە کارامەییەکانی سۆزداری، کاتێک کاتت نییە بۆ پیاسەیەکی کورت، ژەمە هاوسەنگەکان هەڵبژێرە تەنانەت دوای خواردنی کالۆری زیاتر لەوەی پێویستە. میهرەبان بون لەگەڵ خۆت سترێس کەمدەکاتەوە و توانای گەیشتن بە ئامانجەکانت بەرز دەکاتەوە.
4- دانیشتن بۆ ماوەیەکی درێژ
دانیشتن بۆ ماوەیەکی درێژ کاریگەری نەرێنی لەسەر تەندروستی دەبێت؛ چونکە ڕەنگە ببێتە هۆی زیادبونی کێش، بەرزبونەوەی پەستانی خوێن، و تێکچونی ئاستی شەکر لە خوێندا، هەروەها دەکرێت ماسولکەکانت لاواز بکات و نەرمیت کەمبکاتەوە. بەڵام تەنانەت جوڵەیەکی سادەش زیانەکانی دانیشتن کەم دەکاتەوە.
5- خشتەی خەوی ناڕێک
ناڕێکی خشتەی خەو کاریگەری نەرێنی لەسەر توانای ئەنجامدانی ئەرکە ڕۆژانەکانت دەبێت. بەبێ پشودانی ڕێک و بە کوالێتی بەرز، ڕەنگە توشی زەحمەتی بیت لە تەرکیزکردن، کۆنترۆڵکردنی هەستەکانت و پاراستنی چالاکی جەستەییت.
6- ڕێگریكردن لە كێشە تەندروستییەكان
ناتوانین پێشبینی هەمو کێشەیەکی تەندروستی بکەین کە ڕوبەڕومان دەبێتەوە، بەڵام زۆرێک لە خوەکان -وەک چالاکی جەستەیی، خۆراکی تەندروست، خەوی ڕێک، وازهێنان لە جگەرەکێشان، و بەردەوامبون لەسەر پشکنینی پزیشکی- دەتوانن ئەم مەترسییانە کەم بکەنەوە. بۆیە، پێویستە هەنگاوی پێشوەختە بنێیت بۆ ڕێگری لە کێشەکان لە جیاتی چاوەڕوانکردنی ڕودانیان.